Δημοσιεύτηκε στην έντυπη Today Press
Συνέντευξη στη Μάρθα Λεκκάκου
Κύριε Υπουργέ, η λειψυδρία αποτελεί πλέον μια διαρκώς επιδεινούμενη πρόκληση για πολλές περιοχές της χώρας. Ποια είναι τα άμεσα και μακροπρόθεσμα μέτρα που σχεδιάζει το Υπουργείο Ναυτιλίας για τη διασφάλιση της επάρκειας υδάτινων πόρων στα νησιά;
Η λειψυδρία αποτελεί αναμφίβολα ένα από τα πιο σύνθετα και δύσκολα ζητήματα που αντιμετωπίζουμε. Η ένταση του φαινομένου γίνεται ολοένα και πιο αισθητή, λόγω της κλιματικής κρίσης.
Στο Υπουργείο Ναυτιλίας & Νησιωτικής Πολιτικής, μέσω της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου & Νησιωτικής Πολιτικής (ΓΓΑΙΝΠ) ακολουθούμε μια ολιστική προσέγγιση στην διαχείριση των υδάτινων πόρων. Πέραν του σχεδιασμού και της υλοποίησης παρεμβάσεων σε επίπεδο χρηματοδότησης και τεχνικής υποστήριξης των ΟΤΑ / ΔΕΥΑ, των έργων βελτίωσης υποδομών και της υδροδότησης άνυδρων νησιών, αλλά και της κάλυψης μέρους του ενεργειακού κόστους λειτουργίας των μονάδων αφαλάτωσης, εστιάζουμε επιπλέον στον προγραμματισμό διαχείρισης των υδάτων, πάντα σε συνεργασία με εξειδικευμένα Πανεπιστημιακά Ιδρύματα. Με τον τρόπο αυτό, θέλουμε να βοηθήσουμε τους νησιωτικούς ΟΤΑ, ώστε να καταγράφουν, να αξιολογούν και να κάνουν τον κατάλληλο προγραμματισμό, για την καλύτερη διαχείριση των υδατικών πόρων τους.
Επιπλέον, βρίσκεται σε προχωρημένο στάδιο η διαπραγμάτευσή μας με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, για την χορήγηση δανείου ύψους 80 εκατ. ευρώ, που θα αφορά την ένταξη και παρακολούθηση έργων στα νησιά μας, μεταξύ αυτών και της διαχείρισης υδάτινων πόρων.
Tο Μεταφορικό Ισοδύναμο απετέλεσε μια σημαντική παρέμβαση για την ενίσχυση της νησιωτικότητας και τη μείωση του κόστους μεταφορών για τους νησιώτες. Πώς σκέφτεται το Υπουργείο να βελτιώσει την εφαρμογή του μέτρου και πώς απαντάτε στις ανησυχίες για καθυστερήσεις στις πληρωμές;
Να αναφέρω αρχικά, ότι το μέτρο του Μεταφορικού Ισοδυνάμου (ΜΙ) βρίσκεται σε φάση επαναξιολόγησης και εξορθολογισμού.
Ειδικότερα, όσον αφορά στις επιχειρήσεις, σχεδιάζουμε μια κλαδική και χωρική εξειδίκευση ανά νησιωτική γεωγραφική ενότητα, προκειμένου το ΜΙ να υπολογίζεται με μεγαλύτερη ακρίβεια σε τομείς που πλήττονται περισσότερο από υπερβάλλοντα μεταφορικά κόστη, λόγω της θαλάσσιας μεταφοράς. Σε αυτό θα συμβάλει και το Παρατηρητήριο τιμών του Κέντρου Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών, όπου θα αποτυπώνονται τα κόστη μεταφοράς ανά νησί και ανά κατηγορία επιχείρησης, ενώ θα υπάρχει ξεχωριστή πρόβλεψη για τις επιχειρήσεις δωδεκάμηνης διάρκειας, που δραστηριοποιούνται στα μικρά νησιά.
Όσον αφορά στο Μεταφορικό Ισοδύναμο για το σκέλος των επιβατών, προσανατολιζόμαστε στην εφαρμογή ενός πιο άμεσου μηχανισμού διευκόλυνσης των νησιωτών, ώστε το ποσό της επιδότησης να αφαιρείται αυτόματα τη στιγμή έκδοσης του εισιτηρίου, χωρίς να απαιτείται καμία περαιτέρω διαδικασία από τον δικαιούχο.
Τώρα πράγματι μεγαλύτερες καθυστερήσεις παρατηρούνται στις πληρωμές προς τις επιχειρήσεις. Να σας ενημερώσω, ότι αυτή την περίοδο ολοκληρώνεται η διαδικασία ελέγχου που αφορά επιχειρήσεις για το έτος 2022 και στις επόμενες εβδομάδες θα προχωρήσουμε στην αποπληρωμή των δικαιούχων.
Ποιος είναι ο σχεδιασμός της Κυβέρνησης για την υποστήριξη της επιχειρηματικής δραστηριότητας στα νησιά και τη δημιουργία κινήτρων που θα ενισχύσουν την οικονομική ζωή και θα συγκρατήσουν ιδίως τους νέους ανθρώπους;
Η παραμονή των νησιωτών στον τόπο τους αποτελεί βασική προτεραιότητα για την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Ναυτιλίας & Νησιωτικής Πολιτικής, ενώ εργαζόμαστε συστηματικά για την εξεύρεση ουσιαστικών λύσεων προς αυτήν την κατεύθυνση.
Στο πλαίσιο αυτό, πρόκειται να υπογράψουμε μια Προγραμματική Σύμβαση με την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, για τη δημιουργία χρηματοδοτικού προγράμματος ύψους 35 – 45 εκ. ευρώ, με στόχο την ενίσχυση της ρευστότητας των νησιωτικών επιχειρήσεων μέσω χορήγησης δανείων για την κάλυψη κρίσιμων λειτουργικών αναγκών. Τα δάνεια αυτά θα χορηγηθούν με ευνοϊκούς όρους, ακόμα και με μηδενικό επιτόκιο, για όσους δραστηριοποιούνται στα μικρά νησιά. Με τη συγκεκριμένη παρέμβαση επιδιώκουμε να αμβλύνουμε τις όποιες ανισότητες και να δημιουργήσουμε όρους ισότιμης επιχειρηματικής λειτουργίας στα νησιά μας, σε σχέση με την ηπειρωτική χώρα.
Παράλληλα, δίνουμε κίνητρα στις νέες οικογένειες να παραμείνουν στον τόπο τους και προσπαθούμε να διαμορφώσουμε ασφαλείς συνθήκες διαβίωσης. Εφαρμόσαμε έτσι, ένα Πιλοτικό Πρόγραμμα απομακρυσμένης υποστήριξης εγκύων και νέων γονέων που κατοικούν σε 54 μικρά νησιά της επικράτειας και έχουν πληθυσμό μικρότερο των 5.000 μονίμων κατοίκων, το οποίο έγινε σε συνεργασία με την ΑμΚΕ Φαιναρέτη και είχε πολύ καλά αποτελέσματα.
Έχουμε επίσης συζητήσει με το Υπουργείο Οικογένειας και Κοινωνικής Συνοχής για μία δέσμη δράσεων για την στήριξη των οικογενειών στα νησιά μας και σύντομα πρόκειται να υπογραφεί σχετικό ΜΟU.
Ως Βουλευτής Κερκύρας, ποιος είναι ο προγραμματισμός σας — με βάση το χαρτοφυλάκιό σας — για την υλοποίηση κρίσιμων έργων υποδομής και ανάπτυξης στο νησί;
Η Κέρκυρα, όπως και πολλά άλλα νησιά, αντιμετωπίζει σημαντικό πρόβλημα λειψυδρίας.
Κατόπιν λεπτομερούς αποτύπωσης των αναγκών και σε συνεργασία με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, αναμένεται η έκδοση Πρόσκλησης για την υλοποίηση σειράς παρεμβάσεων, οι οποίες στοχεύουν στην αντιμετώπιση του φαινομένου σε νησιωτικούς Δήμους της χώρας, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι Δήμοι της ΠΕ Κέρκυρας. Ειδική μέριμνα λαμβάνουμε για τα Διαπόντια Νησιά και ήδη η Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής ανέλαβε τη χρηματοδότηση κρίσιμων έργων στα 3 αυτά νησάκια.
Παράλληλα, βρίσκονται σε εξέλιξη οι μελέτες για την κατασκευή νέων λιμένων στον Άγιο Στέφανο Αυλιωτών, στο Μαθράκι και στους Οθωνούς. Τα λιμενικά αυτά έργα θα υλοποιηθούν μέσω της Μονάδας Στρατηγικών Συμβάσεων του ΤΑΙΠΕΔ, με στόχο την επιτάχυνση των διαδικασιών.
Επιπλέον, βρίσκεται σε φάση κύρωσης από την Βουλή η Σύμβαση Παραχώρησης για την μαρίνα Mega Yacht στην πόλη της Κέρκυρας, ενώ αναμένεται η προκήρυξη του διαγωνισμού για τη μαρίνα της Ημερολιάς στην Β. Κέρκυρα. Επίσης ολοκληρώνεται η κατασκευή της μαρίνας στην Σπηλιά, στην καρδιά της Παλιάς Πόλης της Κέρκυρας. Πρόκειται για έργα που αναμένεται να δώσουν σημαντική αναπτυξιακή ώθηση σε ολόκληρη την περιοχή.
Ποιες είναι οι στρατηγικές ενέργειες που προωθεί το Υπουργείο Ναυτιλίας για την ενίσχυση της νησιωτικότητας, στο πλαίσιο της ευρύτερης πολιτικής εξωστρέφειας και διεθνούς παρουσίας του;
Η νησιωτικότητα βρίσκεται στον πυρήνα της κυβερνητικής μας πολιτικής και γίνονται ήδη σημαντικά βήματα για την ενδυνάμωση ευρωπαϊκών και διεθνών συνεργασιών, με σκοπό την προώθηση των νησιωτικών ζητημάτων.
Η ΓΓΑΙΝΠ αποτελεί πλέον έναν αναγνωρίσιμο εταίρο, μετέχοντας ενεργά στη διαμόρφωση πολιτικών σε επίπεδο ΕΕ μέσω συστημικών συνεργασιών, όπως για παράδειγμα με τη συμμετοχή της στη «Διάσκεψη των Περιφερειακών Παράκτιων Περιοχών» στην οποία συμμετέχουν 150 Περιφέρειες από 24 κράτη εντός και εκτός της ΕΕ ή στον φορέα των «Νησιωτικών Επιμελητηρίων» (INSULEUR) ή στο «Ευρωπαϊκό Δίκτυο Μικρών Νησιών», αλλά και σε φορείς με διεθνή ατζέντα όπως ο ΟΟΣΑ.
Εντός του 2025, θα παρουσιαστεί το αποτέλεσμα του πρώτου διακρατικού έργου TSI, όπου η Ελλάδα μαζί με την Κροατία και τη Σουηδία, τεκμηριώνουν το “Islands Impact Assessment” στην πολυεπίπεδη διακυβέρνηση και στις κρίσιμες πολιτικές που επηρεάζουν τα νησιά.
Επιπλέον, έπειτα από την υπογραφή της 2ης Υπουργικής Διακήρυξης της Ένωσης για τη Μεσόγειο, για την «Γαλάζια Οικονομία» από την Ελλάδα το 2021, η ΓΓΑΙΝΠ θα συμμετάσχει φέτος στις διαπραγματεύσεις για τη διαμόρφωση και ενσωμάτωση της νησιωτικότητας στην 3η Διακήρυξη για τη Βιώσιμη Γαλάζια Οικονομία. Εξίσου σημαντικό είναι το πλαίσιο διαλόγου μέσω του Διακυβερνητικού Οργανισμού «Ένωση για τη Μεσόγειο» για την ενίσχυση της εύρω-μεσογειακής συνεργασίας σε τομείς κοινού οικονομικού ενδιαφέροντος με τελικούς αποδέκτες τις τοπικές κοινωνίες. Απώτερη επιδίωξή μας, είναι η διεκδίκηση ενός Ειδικού Τομεακού Προγράμματος από την Ευρωπαϊκή Ένωση, το οποίο θα παρέχει ένα πιο εξειδικευμένο και αποτελεσματικό θεσμικό πλαίσιο, που θα συνοδεύεται από τις απαραίτητες χρηματοδοτήσεις, ώστε η νησιωτικότητα να αναγνωριστεί και να υποστηριχθεί όπως πραγματικά της αξίζει.
